Το SHIELD επιδιώκει να μεταμορφώσει την έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του παγκρέατος, εστιάζοντας σε άτομα με υψηλό κληρονομικό γενετικό κίνδυνο. Το πορογενές αδενοκαρκίνωμα του παγκρέατος (PDAC) εμφανίζει πενταετή επιβίωση μικρότερη του 10%, κυρίως λόγω της καθυστερημένης διάγνωσης. Ως αποτέλεσμα, το 85% των περιστατικών PDAC εντοπίζεται σε στάδιο όπου η ριζική θεραπευτική αντιμετώπιση δεν είναι πλέον εφικτή. Αντίθετα, η έγκαιρη ανίχνευση μπορεί να βελτιώσει ουσιαστικά την πρόγνωση, ανεβάζοντας το ποσοστό επιβίωσης στο 42% με χειρουργική παρέμβαση. Η ανάγκη για αποτελεσματικότερες μεθόδους πρώιμης διάγνωσης είναι επιτακτική, ιδίως για άτομα με οικογενειακή ή γενετική προδιάθεση. Ο μοναδικός εγκεκριμένος από τον FDA βιοδείκτης, ο CA19-9, περιορίζεται στην παρακολούθηση της ανταπόκρισης στη θεραπεία, καθώς στερείται επαρκούς ευαισθησίας και ειδικότητας, ενώ οι απεικονιστικές μέθοδοι συχνά αδυνατούν να εντοπίσουν καρκίνους πρώιμου σταδίου και επιβαρύνουν τα συστήματα υγείας λόγω του κόστους και της περιορισμένης διαθεσιμότητάς τους.

Το SHIELD στοχεύει στην κλινική επικύρωση μιας νέας διαγνωστικής εξέτασης αίματος, σχεδιασμένης για την έγκαιρη ανίχνευση του PDAC σε άτομα υψηλού κινδύνου, καθώς και στην πιλοτική εφαρμογή ενός προγράμματος πρώιμης διάγνωσης στην Ελλάδα, τη Σλοβενία και τη Λιθουανία. Η εξέταση, που αναπτύχθηκε από τον εταίρο Reccan, αξιοποιεί ανοσοδοκιμασία πολλαπλών δεικτών (5-plex) για την ανάλυση πρωτεϊνικών μετρήσεων και αποδίδει βαθμολογία πιθανότητας για την ύπαρξη καρκίνου του παγκρέατος. Οι αρχικές μελέτες σε περισσότερα από 450 δείγματα κατέδειξαν εξαιρετικές επιδόσεις, με ευαισθησία άνω του 91% και ειδικότητα άνω του 96%.

Το έργο θα επικυρώσει την κλινική απόδοση της εξέτασης μέσω προοπτικής πολυκεντρικής μελέτης σε επτά χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με πληθυσμό-στόχο άτομα με οικογενειακή ή γενετική προδιάθεση. Παράλληλα, θα αναζητήσει νέους πρωτεϊνικούς βιοδείκτες για επιπλέον ενδείξεις υψηλού κινδύνου, όπως ο νεοεμφανιζόμενος σακχαρώδης διαβήτης (new-onset diabetes, NOD). Η συνεργασία με τις εθνικές αρχές προσυμπτωματικού ελέγχου θα διευκολύνει την ένταξη της εξέτασης σε υφιστάμενα προγράμματα, ενώ οι συνεργασίες με οργανώσεις ασθενών θα ενισχύσουν την ένταξη συμμετεχόντων. Το όραμα του SHIELD είναι να μεταμορφώσει τη διαγνωστική προσέγγιση του καρκίνου του παγκρέατος, αυξάνοντας την πενταετή επιβίωση στο 30% έως το 2035 στην Ευρώπη.